Ν’ αγαπάς την ευθύνη

Την επόμενη ημέρα καταφθάνω στη Μόρια. Χιλιάδες κόσμος περιμένει σε ουρές. Ουρά για να πάρει αριθμό προτεραιότητας για να καταγραφεί. Με ή χωρίς έγγραφα δηλώνουν όνομα και καταγωγή και δίνουν αποτυπώματα. Μεταφραστές τους κάνουν ερωτήσεις για να διαπιστώσουν ποιοι μπορεί να δηλώνουν διαφορετική πατρίδα από την αληθινή.
Όσοι είναι ασυνόδευτοι ανήλικοι κρατούνται για 15 ημέρες στα ΚΕ.Π.Υ. (Κέντρα Πρώτης Υποδοχής) και έπειτα μεταφέρονται σε κέντρα στα οποία μπορούν να μείνουν στην Αθήνα.
Οι υπόλοιποι μπορούν να μείνουν για 2-3 ημέρες στις δομές των camps όπου τους παρέχονται ρούχα, φαγητό και ιατρική φροντίδα. Οι εγκαταστάσεις έχουν βελτιωθεί σε σχέση με το καλοκαίρι και σαφώς οι αριθμοί δεν είναι ίδιοι. Παρ’ όλα αυτά οι συνθήκες υγιεινής είναι σχεδόν ανύπαρκτες. Μέσα στα λυώμενα σπιτάκια έχουν αφήσει όσοι αναχωρούν κουβέρτες, ρούχα που δεν μπορούν να κουβαλήσουν, μισοφαγωμένες τροφές, μύγες πετούν παντού και η μυρωδιά είναι ανυπόφορη.
Τα πράγματα καλυτερεύουν στις δομές των ΜΚΟ για παροχή πληροφοριών και ειδικούς χώρους για δημιουργική απασχόληση των παιδιών, θηλασμό από τις μητέρες σε νεογέννητα και ψυχολογική τους υποστήριξη.
Στη δημιουργική απασχόληση είναι ήδη 6 παιδιά, κυρίως από τη Συρία. Ξυπόλητα, βρώμικα, με ρούχα φθαρμένα παίζουμε και τραγουδάμε και αρχίζουν να γελούν. Και γελάω μαζί τους και κάνουμε ένα κύκλο και πιανόμαστε χέρι με χέρι και ο Rami αριστερά μου μου σφίγγει το χέρι και το σφίγγω κι εγώ. Περνάω τις υπόλοιπες ώρες ζωγραφίζοντας μαζί τους. Τα παιδιά ζωγραφίζουν μια θάλασσα και πάντα ήλιο και χαμογελαστά πρόσωπα. Και κάπου εκεί μπαίνει η μάνα από χθες με το μωρό που έπιασα από τη βάρκα. Και μου τον έδωσε και κάθισε εκεί σε μια γωνιά και άρχισε να παίζει μετά από λίγο και τον είδα να ζωγραφίζει και να μισογελάει και κάπου εκεί πήρα ένα φάρμακο που με έκανε καλά από ό,τι άλλο σκεφτόμουν.
Τη μια μέρα φόβος, την επόμενη χαμόγελο. Τελικά όλα μπορούν να αλλάξουν. Όλοι έχουμε ευθύνη να μην κλείσουμε τα μάτια, να μην καλύψουμε τα αυτιά. «Ν’ αγαπάς την ευθύνη. Να λες εγώ, εγώ μοναχός μου θα σώσω τον κόσμο. Αν χαθεί, εγώ θα φταίω», Ν. Καζαντζάκης.

Φωτεινή Γαϊτανλή